Schemat zgryzu w protezach całkowitych — kluczowa decyzja na waxup

Czemu schemat zgryzu ma znaczenie dla funkcjonalności?

Schemat zgryzu to sposób, w jaki zęby protezy pracują razem podczas żucia. Zły schemat = proteza się rusza podczas żucia (siły boczne pchają siodło).

Zahardzenie protezy ze złym schematem = pacjent będzie mówić "nie mogę żuć, proteza mi się rusza".

Schemat Balanced (równoważny)

Geometria zęba

W schemacie balanced, zęby są zaprojektowane (geometria korony) tak aby:

1. W pozycji spoczynkowej zmiazgować się równomiernie (górny + dolny zęb)
2. Podczas żucia (boczne ruchy) siły były rozprowadzane równomiernie na obie strony siodła

Zalety

1. Stabilizacja protezy — siły żwaczowe pracują równomiernie, proteza nie rusza się bocznie
2. Komfort pacjenta — mniej dyskomfortu podczas żucia
3. Długowieczność — proteza nie "pracuje" lateralnie, mniej zużycia materiału siodła
4. Standard — balanced scheme jest standardem nauczanym w uczelniach

Kiedy wybrać

• Pacjent ma dużą siłę żucia (naturalnie muskularny)
• Pacjent ma bruksyzm (zęby prasuje nocą)
• Pacjent chce maksymalnej stabilności
• Pacjent ma małą rezydualną (mało kości) — musimy się opierać na dobrym schemacie zgryzu

Schemat Lingually Inclined (skośny lingwalnie)

Geometria zęba

W schemacie lingually inclined, zęby są zaprojektowane z pochyleniem lingwalnym (w stronę języka). To daje:

1. Szybsze „otwarcie" gniazda podczas żucia
2. Mniej sił bocznych (zęby są bardziej „pionowe", mniej „zagarniające" boczno)

Zalety

1. Prostszy projekt — mniej czasu na projektowanie w CAD
2. Szybszy druk — geometria jest prostsza, szybsze cięcie warstw
3. Estetyka — zęby wyglądają bardziej naturalnie (lingwalna inklinacja to naturalna pozycja zębów przednich)
4. Mniej obciążenia na implant (jeśli overdenture) — siły bardziej pionowe

Kiedy wybrać

• Pacjent ma słabą siłę żucia (starszy, brak mięśni)
• Pacjent nie ma bruksyzmu
• Pacjent chce bardziej naturalnego wyglądu
• Pacjent ma dużą rezydualną (dużo kości) — może sobie pozwolić na mniej stabilny schemat

Porównanie schematów

Błędy w projekcie schematu zgryzu

1. Zły schemat dla scenariusza klinicznego — lekarz myśli "pacjent jest starszy, więc lingually inclined", ale pacjent ma bruksyzm → zły wybór
2. Brak komunikacji z laboratorium — lekarz nie mówi laboratorium jaki schemat chce, laboratorium decyduje samo (może być nie to)
3. Zbyt pochylone zęby — nawet w lingually inclined, pochylenie może być zbyt duże → proteza będzie się ruszać
4. Niezgodność między waxup a zahardzeniem — na przymiarce wygląda dobrze (waxup jest dokładna), ale po zahardzeniu zmienia się (rzadko, ale się zdarza)