Dokręcanie śrub implantowych — moment siły i parametry kontroli

Śruba implantowa dokręcona „na czucie" to błąd kliniczny. Zarówno niedokręcenie, jak i nadmierne dokręcenie mają konsekwencje — poluzowanie lub pęknięcie śruby. Poniżej zebraliśmy parametry i procedurę z codziennej praktyki kliniczno-laboratoryjnej.

Co to jest moment siły (torque)

Moment siły to wartość siły obrotu wyrażona w niutontocentymetrach (Ncm), którą należy zastosować do śruby, aby osiągnąć stabilne prenapięcie bez ryzyka uszkodzenia. Każdy producent systemu implantologicznego podaje zalecane wartości w karcie technicznej.

Wartość nie jest taka sama dla wszystkich śrub — zależy od systemu i rodzaju połączenia (zewnętrzne/wewnętrzne, locking taper).

Parametry dokręcania — przegląd systemów

Zawsze weryfikuj z kartą techniczną producenta dla konkretnej partii implantu.

Procedura prawidłowego dokręcania

1. Użyj klucza momentowego kalibrowanego przez producenta — nie zwykłego klucza imbusowego
2. Dokręcaj powoli, jednostajnym ruchem — szybkie dokręcanie nie pozwala na równomierne rozłożenie siły
3. Odczekaj 10 sekund po pierwszym dokręceniu i powtórz — śruba "osiada" i traci część wstępnego napięcia
4. Udokumentuj wartość Ncm w dokumentacji pacjenta — niezbędne przy ewentualnym demontażu
5. Przy pracach na kilku implantach dokręcaj krzyżowo, nie po kolei

Najczęstsze błędy

Niedokręcenie (under-torquing) — śruba nie osiąga wymaganego naprężenia wstępnego. Efekt: poluzowanie pod wpływem sił funkcyjnych już w pierwszych tygodniach użytkowania.

Nadmierne dokręcenie (over-torquing) — przekroczenie wartości zalecanej przez producenta może spowodować trwałe odkształcenie gwintu lub pęknięcie śruby. Przy połączeniach locking taper ryzyko jest szczególnie wysokie.

Brak dokumentacji — przy ponownym demontażu (rewizja estetyki, naprawa) nie wiesz, z jaką siłą śruba była osadzona. Brak dokumentacji to ryzyko uszkodzenia komponentów przy wyjmowaniu.

Poluzowanie śruby — co zrobić Poluzowanie w pierwszych 6 miesiącach to najczęstszy czas wystąpienia problemu. Procedura: usuń pracę, wymień śrubę (nie dokręcaj poluzowanej ponownie), dokręć z właściwym momentem, udokumentuj. Poluzowanie może też sygnalizować przeciążenie okluzyjne — sprawdź okluzję przed ponownym osadzeniem.